آمریکا بیست سال بعد از ۱۱ سپتامبر: نگاهی به نتایج تصمیم گیری از سر خشم

آمریکا بیست سال بعد از ۱۱ سپتامبر: نگاهی به نتایج تصمیم گیری از سر خشم

شنبه ۲۰ شهریور ۱۴۰۰
ویلیام پری وزیر دفاع آمریکا از ۹۴ تا ۹۷ و استاد دانشگاه استنفورد در مقاله ای در اولین شماره مجله فارین افیرز پس از ۱۱ سپتامبر که همزمان با حمله به افغانستان منتشر شده می نویسد: آمریکا "در حال ساختن اراده ای خشمگینانه an angry resolveبرای پاسخگویی به این خشونت علیه بشریت است..."بر اساس این گفته و مطالب بسیاری که در این خصوص منتشر شده، آنچه مسلم است ۱۱ سپتامبر احساسات مقامات و مردم آمریکا را برانگیخت و به غلبه احساسات بر تصمیم گیری های مهم دامن زد. ادبیاتی کاملا احساسی بر سیاست خارجی آمریکا غالب کرد و دولت و جامعه را به سمت دو جنگی سوق داد که امروز بر اساس تمامی ارزیابی ها به کاهش وزن و جایگاه بین المللی آمریکا منجر شده است. هزینه های این تصمیمات احساسی را نه فقط مردم آمریکا، بلکه بسیاری در اروپا، آسیا و آفریقا تا اقیانوسیه پرداختند. اما این رفتار احساسی بیش از همه محیط امنیتی ایران را دگرگون کرد و هزینه های هنگفتی بر افغانستان و عراق تحمیل نمود که هنوز ادامه دارد. طی چند پادکست در نظر داریم تاثیر ۱۱ سپتامبر بر جامعه، دولت و سیاست خارجی و امنیتی آمریکا، افغانستان، عراق و خلیج فارس و خاورمیانه را مورد بررسی قرار دهیم. در اولین پادکست در خدمت دو نفر از اساتید برجسته مطالعات آمریکا، جناب آقای دکتر سجادپور، رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بین المللی و جناب آقای دکتر میریوسفی، کارشناس ارشد مرکز مطالعات سیاسی و بین المللی هستیم. در این گفتگو پرسش های ذیل مورد بحث قرار گرفته است:۱- تا چه حد با این گفته ویلیام پری موافقید که ۱۱ سپتامبر خشم آمریکا را بر انگیخت و مبتنی بر آن تصمیم گرفت؟ ۲- خشم ناشی از حملات ۱۱ سپتامبر چه تاثیری بر گفتمان فکری سیاست خارجی آمریکا پس از ۱۱ سپتامبر بر جای گذاشت.۳- حملات ۱۱ سپتامبر چه تاثیرات ساختاری، نهادی و قانونی در امریکا برجای گذاشت؟ ۴- گفتمان ضد تروریسم چه تاثیری بر رشد جریان راست در آمریکا داشته است؟۵- جنگ علیه تروریسم چه تاثیری بر راهبرد کلان آمریکا طی بیست سال گذشته داشت و چگونه اولویتهای سیاست خارجی این کشور را شکل داد؟ ۶- آمار و ارقام مختلفی در خصوص هزینه های سیاست های آمریکا پس از ۱۱ سپتامبر گفته می شود. ارزیابی شما از هزینه های سیاست های آمریکا پس از ۱۱ سپتامبر چیست و این سیاست ها و هزینه ها چه تاثیری بر جایگاه جهانی آمریکا بر جای گذاشت؟ ۷- با توجه به اینکه از دل ۱۱ سپتامبر و اقدامات هیجانی آمریکا پس از آن داعش متولد شد، آیا می توان دوره پس از ۱۱ سپتامبر را با خروج آمریکا از افغانستان خاتمه یافته تلقی کرد؟
منطقه اورآسیا از اهمیت بسیار زیادی برای جمهوری اسلامی ایران برخوردار است. این منطقه در سال های اخیر تحولات زیادی را از نظر اقتصادی پشت سر گذاشته که مهمترین آنها منطقه گرایی اقتصادی است. در این پادکست اتحادیه اقتصادی اورسیا و چالش های و فرصت های پیش روی جمهوری اسلامی در این منطقه را با حضور دو نفر از کارشناسان برجسته این حوزه به بحث گذاشتیم: جناب آقای منصوری کارشناس ارشد وزارت خارجه و جناب آقای دکتر کالجی، دکتری مطالعات منطقه ای، با گرایش مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز از دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران و عضو شورای علمی موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس). در این گفتگو به پرسش های ذیل پرداخته شده است: این اتحادیه طی سال های گذشته تا چه حد توانسته به توسعه تجارت و همکاری اقتصادی میان اعضا کمک نماید؟ موافقت نامه تجارت ترجیحی امضا شده میان ایران و اتحادیه چه فرصت ها و امتیازاتی در اختیار تجار و بازرگانان ایرانی قرار داده است؟ و تا چه حد طی یک سال و نیم گذشته از این فرصت ها استفاده شده است؟ موافقتنامه تجارت ترجیحی با اتحادیه اقتصادی اورآسیا چه تاثیری بر تحریم های آمریکا داشته است؟ آیا کشورهای عضو این اتحادیه نیز از تحریم های یکجانبه آمریکا علیه ایران پیروی می کنند؟ این توافقنامه طی یکسال و نیم گذشته چقدر به افزایش تجارت ایران با کشورهای عضو این توافقنامه کمک کرده؟ و تجار و بازرگانان ایرانی با چه مشکلاتی در این مسیر مواجه بوده اند؟ این موافقت نامه تا چه حد موجب افزایش استفاده از خطوط تجاری و ریلی ایران برای تجارت میان کشورهای اورآسیا و دیگر کشورها شده است؟ موافقتنامه تجارت ترجیحی ایران با اتحادیه اقتصادی اورآسیا یک موافقتنامه موقت بوده که برای سه سال به امضا رسیده. برای اینکه این موافقتنامه جنبه دائمی طی کند باید چه فرایندی دنبال نماید؟ آیا این فرایند شروع شده یا خیر؟ و نهایتا اینکه عضویت دائم ایران در اتحادیه اورآسیا چه فرصت ها و چالش هایی را در اختیار تجار و بازرگانان ایرانی قرار می دهد ؟ و عضویت موفق در این اتحادیه به چه الزامات داخلی نیازمند است؟ امیدوارم این گفتگو مورد استفاده مخاطبین اندیشکده مجازی قرار گیرد.
پیامدهای منطقه ای گسترش بی ثباتی افغانستان (بخش اول) جمع بندی کارشناسان شرکت کننده در دو پادکست قبلی افغانستان این بود که طالبان به دنبال صلح نیست و متاسفانه جنگ داخلی در ا فغانستان ادامه خواهد یافت. طی مدتی که از ضبط این دو پادکست گذشته نیز شاهد چنین روندی در افغانستان بوده ایم. در این پادکست پیامدهای منطقه ای تحولات افغانستان را با حضور چهار نفر از صاحبنظران مسائل منطقه و افغانستان به بحث گذشته ایم: آقای دکتر سجادپور (رییس مرکز مطالعات سیاسی و بین المللی،) آقای جوکار و آقای قادری کارشناسان ارشد دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی و اقای فرجاد امین کارشناس ارشد مسائل افغانستان. در این گفتگو پرسشها و موضوعات ذیل به بحث گذاشته شده است: -  ادامه جنگ داخلی چه پیامدهایی برای منطقه و به خصوص ایران به دنبال خواهد داشت؟ - ادامه جنگ داخلی در افغانستان چه تاثیری بر فضای امنیتی آسیای مرکزی و روسیه خواهد داشت؟ - ادامه بی ثباتی در افغانستان چه پیامدهایی برای پاکستان به دنبال خواهد داشت؟ آیا جنگ در افغانستان به یک تجارت در پاکستان تبدیل شده است؟ - پیامدهای ظهور مجدد طالبان در افغانستان برای ایران چیست؟ - افزایش بی ثباتی در افغانستان چه تاثیری بر ابتکار یک کمربند و یک راه چین خواهد گذاشت؟ - اسلام آباد واقعا چگونه صلحی را در افغانستان می خواهد؟ آیا حضور طالبان در قدرت برای پاکستان کافی است و یا اینکه پاکستان نیز تسلط کامل طالبان بر افغانستان را می خواهد؟ - وضعیت فعالیت گروههای تروریستی مثل داعش در افغانستان چگونه است. آیا این احتمال وجود دارد که افغانستان به سوریه ای دیگر تبدیل شود؟ - در صورت ادامه جنگ داخلی، آیا کشورهای منطقه پیروزی نظامی طالبان را به رسمیت خواهند شناخت؟ - بازیگران منطقه ای چگونه می توانند ادامه بی ثباتی داخلی در افغانستان را مهار کنند به گونه ای که تلفات و خسارات داخلی و منطقه ای آن به حداقل برسد؟ این پادکست به دلیل طولانی بودن در دو بخش جهت استفاده شنوندگان ارائه می شود.