پنل تخصصی «سیاست خارجی ایران؛ از نظریه تا عمل» با حضور دکتر دهقانی فیروزآبادی، دکتر ناصر هادیان، دکتر حسین سلیمی و دکتر ولی‌الله گل‌محمدی و با مدیریت دکتر سجادپور، در چارچوب نخستین کنگره ملی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران برگزار شد.

 در این نشست علمی ـ تخصصی، نسبت میان نظریه و عمل در سیاست خارجی ایران و چالش‌های ناشی از شکاف میان برداشت‌های نظری و واقعیت‌های میدانی مورد بررسی قرار گرفت. سخنرانان با اشاره به پیچیدگی فزاینده نظام بین‌الملل و تحولات شتابان محیط امنیتی، بر ضرورت بازاندیشی در مبانی نظری سیاست خارجی کشور و پرهیز از ساده‌سازی پدیده‌های پیچیده بین‌المللی تأکید کردند.

 شرکت‌کنندگان در این پنل، با تأکید بر تغییر ماهیت مفهوم امنیت در جهان معاصر، به موضوعاتی چون تداخل روزافزون سیاست خارجی و سیاست امنیتی، دگرگونی الگوهای بازدارندگی، ناکارآمدی برخی چارچوب‌های نظری سنتی و ضرورت فهم نوین از پیوند امنیت، اقتصاد و زنجیره‌های ارزش جهانی پرداختند.

 در این نشست همچنین تأکید شد که نظریه و عمل در سیاست خارجی در تقابل با یکدیگر قرار ندارند، بلکه در یک رابطه تعاملی و تکمیل‌کننده، به‌طور متقابل یکدیگر را شکل می‌دهند و تقویت می‌کنند.

 جمع‌بندی این پنل بر این نکته استوار بود که فقدان یک چارچوب نظری منسجم، واقع‌بینانه و متناسب با شرایط امروز نظام بین‌الملل، می‌تواند سیاست خارجی را به کنشگری واکنشی، پرهزینه و کم‌اثر تبدیل کند؛ امری که در نهایت، قدرت تصمیم‌سازی، بازدارندگی و تأمین منافع ملی را تضعیف خواهد کرد.